“Askerliğimin birinci yılını hemen hemen tamamlamıştım… Aylar geçmiş, harçlıkta mektupta gelmemişti… Bir gün mektup dağıtılırken okunan “Yusuf Canlıbay” ismi kulaklarımda çınladı. “Burada,” deyip bağırdım telaşla. Mektubu alıp göğsümden atan kalbimin sesini duyarak, büyük bir sevinçle okumaya başladım…
“Oğlum Yusuf…” diye başlayıp hasretlik bildiren ve hal hatır faslının ardından: “garip elde hasretliğe bir de parasızlığın eklenmesinin ne demek olduğunu bilirim oğlum… Çünkü bende yaşadım, senin şimdi yaşamakta olduğun, hasretlik ve yokluğu! Çakırım, canım yavrum hasretliğin içimizde bir kor, sana harçlık gönderemiyor olmaksa cabası.
Mektubunda, harçlığında gecikmesinden belki sende tahmin etmişindir. Beni işten çıkardılar, işsizim… Ev kirasını veremdik, ev sahibi ya kira, ya çıkın diyor… Bakkal vereseyi kesti. Bakkalın, manavın ününden geçemez, kahveye dahi gidemez oldum. Kardeşlerin küçük, çalışacak yaşta değiller… vb.”
Büyük bir sevinçle parlayan gözlerimden, kahır gözyaşları süzülmeye başladı. Hırçınlaştım. Etrafımdakiler karşısındaki bu ani kabalaşmam, beni tanıyıp seven Üsteğmenin dikkatini çekmiş, beni çağırıp: ‘ne bu hal oğlum?”dedi.
Mektubu uzatırken: “firar edeceğim komutanım,” dedim. Komutan “baba bir adamdı;” bir yıllık hava değişimine(tebdil havaya) yolladı beni. Ben memlekete dönüp her işi namusumla ve dürüstlükle yaparak ailemizin bu durumunu düzelmek için çalışmaya başladım…”
Yusuf Canlıbay, Fethiyelilerin 1950-60’larda mevsimlik işçi olarak pamuk tarlalarında çalışmaya gittiği dönemde babası(Geçinin Abasın oğlu) Hasan CANLIBAY’ın beraberinde Adana’ya gidip orada yerleşen amca oğlumuz.
Yusuf CANLIBAY ismi simdi, Adana Ticaret Odasında, Sosyal Demokrat çevrede ve Alevi Camiasında ve birçok sivil toplum örgütünün tanıdık siması… Neredeyse 20 yıl kadar önce Beko’nun Adana bayisi olduğunu duymuştum. Şimdi, “Pril Zücaciye” adlı mağazasında beyaz eşya ve mobilya vs… satıyor. Kendiside ailenin bütün fertleri de ev bark ve iş sahibi. Ekonomik düzenlerini kurmuş. 4X4 otomobillere biniyor.
Adana tren garında su, simit ve pazarlarda tablacılık, pazaryeri açma ile başlayan bir başlangıcın sonu bu gün bu noktada…
O, bunlardan bahsetmiyor… Bunlarla övünmüyor. O çocuklarının ahlakıyla, terbiyesiyle, eğitim ve öğrenim alanındaki başarılarıyla övünüyor ve bunlardan bahsediyor. Asıl olan da zaten budur yada birinci derecede olan insanı insan yapan inanç, ibadet, terbiye, görgü, nezaket, ideoloji, öğrenim…
Benliği aşma nefse hâkimiyet, hakkaniyet, adalet, vicdan ve kendisi ile birlikte bütün insanlığa hizmetin ve hazzın doğru ve sağlıklı yolu bu olmalı. Maddi, dünyasal olan değerler önemlidir; fakat anlamını bu değerlerden almalı…
Çocuklarımın gece hayatı yoktur, içki kullanmaz… Kızı Derya da yut dışında da okumuş olmasına rağmen oda böyle diyor. Aile bağlarının kuvvetli olmasının, aralarında sevgi saygı temelli candan bir ilişki ve bağ olmasının, asıl zenginlik olduğunu söylüyor.
Bütün çocuklarının görmüş olduğu eğitimden övünerek bahsediyor. Derya adlı kızı “İngiliz Dili ve Edebiyatı” öğrenimi görmüş, Erzurum da. Bir yılda Oxfort ile başka bir kurumda bilgi ve görgüsünü artırmak için İngiltere’de öğrenim görmüş. Derya kızım öğretim üyesi olmak, eşi de doçentlik tezi için öğrenim görmeye ABD’ye gidecek diyor.
***
Referansı bireyüstü, evrensel değerlerden almayan, insani ideallerden kopuk bir zenginleşme, sözde ilerleme insanının mutluluğundan çok mutsuzluğuna hizmet etmektedir.
Savaşların olması, eko sistemlerin bozulması, sağlığımızı bozacak denli yeyip içmek, çeşitli bağımlılıklar ve sapkınlıklar… meta anlatılardan, inançlardan, ideallerden kopuk bir zenginleşmeden değilse nedir.
Bu manada, 1960’larda, Adana tren garında su, simit ve pazarlarda tablacılık… ile başlayan Yusuf abinin hikayesi ile vardığı bu günkü noktada, övündüğü şeyler, benimde övünülecek şeyler olarak gördüğüm ve her aile ile için dilediğim şeylerdir.
Dileriz Yusuf ağabeynin çocukları da deniz feneri gibi bu referansları dikkate alan bir hayat kurarlar ve çocuklarının bu gibi başarıları ile övünürler.
a.s.
